Patriotyczne uroczystości Narodowego Święta Niepodległości mimo deszczu zgromadziły tłumy mieszkańców Lubaczowa . Około godziny 10.00 pochód w asyście pocztów sztandarowych, delegacji, mieszkańców Lubaczowa i zaproszonych gości udał się spod Miejskiego Domu Kultury pod Pomnik Niepodległości, Bohaterów i Ofiar II Wojny Światowej u zbiegu ul. T. Kościuszki i H. Sienkiewicza, gdzie odbyły się uroczystości. Pod pomnikiem miały miejsce przemówienia okolicznościowe oraz odbyło się uroczyste ślubowanie strzeleckie, które złożyli strzelcy z Jednostki Strzeleckiej 2033. Strzelcy zaciągneli warte honorową pod pomnikiem, gdzie wystąpili w mundurach historycznych legionistów.
Po części oficjalnej wszyscy przeszli do Konkatedry na Mszę Świętą koncelebrowaną w intencji Ojczyzny.

     Po mszy świętej o godz. 16.00 w Miejskim Domu Kultury w Lubaczowie rozpoczął się dalszy ciąg uroczystości, prezentacja filmu dokumentalnego pt. „Pułkownik Dąbek. Obrona Gdyni 1939”.
Film poprzedziły wystąpienia:
Mieczysława Argasińskiego - „Walki polsko - ukraińskie o Lubaczów. Listopad - grudzień 1918” oraz Zenona Swatka - "Pułkownik Dąbek. Obrona Gdyni 1939", które przybliżyły licznie przybyłej publiczności postać pułkownika awansowanego pośmiertnie w 1964 roku na generała brygady. Prezentacji filmu towarzyszyła wystawa.

W filmie została przedstawiona postać bohaterskiego dowódcy Lądowej Obrony Wybrzeża, który wraz z podległymi mu żołnierzami bohatersko walczył z Niemcami. Pułkownik Stanisław Dąbek dowodził obroną Lubaczowa w 1918 r.

Zobacz zdjęcia z uroczystości. Kliknij tutaj.

....................................................................................................................................................................................................
LUBACZÓW 1918
LISTOPAD - GRUDZIEŃ 1918
Z końcem listopada 1918 roku w Lubaczowie Polacy przystąpili do tworzenia tajnej organizacji wojskowej. Zręby stanowiła, będąca w konspiracji, Polska Organizacja Wojskowa. Zadanie to ułatwił coraz liczniejszy powrót żołnierzy polskich z armii austriackiej. W początkach listopada wrócili ppor. Karol Sander, ppor. Romuald Gajewski, st. sierż. Antoni Łopuch, pchor. Michał Drzystek, kpr. Jan Demus, plut. Jan Hadel a 12 listopada - por. Stanisław Dąbek. Inicjatywa konspiracyjna przeszła w ręce wojskowych. Nawiązanie kontaktu z dowódcą powiatu jarosławskiego ppłk Wiktorem Jaroszem nastąpiło pod koniec drugiej dekady listopada. Do Jarosławia przedarli się nocą pieszo z Felsendorfu (Dąbków) por. Stanisław Dąbek, ppor. Karol Sander i st. sierż. Antoni Łopuch. Po przekazaniu raportu o sytuacji w powiecie cieszanowskim otrzymali rozkaz zorganizowania konspiracyjnego oddziału Wojska Polskiego a dowództwo nad nim otrzymał por. Stanisław Dąbek. Równocześnie ppłk Wiktor Jarosz zapowiedział wysłanie możliwie rychło ekspedycji wojskowej mającej wyzwolić Lubaczów z rąk ukraińskich. W drodze powrotnej Stanisław Dąbek został zatrzymany pod Surochowem przez Ukraińców. Udało mu się zbiec i powrócić do rodzinnej miejscowości.
Tworzenie konspiracyjnego oddziału lubaczowskiego postępowało sprawnie. Konspiracja objęła swym zasięgiem również okoliczne miejscowości. W początkach grudnia oddział liczył ponad 100 osób. Większość żołnierzy posiadała umundurowanie i broń austriacką.
(…) Operacja lubaczowska została przygotowana bardzo starannie. Do działan bojowych wydzielono grupę operacyjną kpt. Alfreda Wesołowskiego składającą się z batalionu piechoty i półbaterii polowej (działa 76 mm). W półbaterii znajdowali się pochodzący z Lubaczowa starszy ogniomistrz Ignacy Argasiński, ogniomistrz Bronisław Motyka i Leon Mazurkiewicz. Wojsko przetransportowano pociągiem i z wysokości Hurcza rozwinęło się natarcie zsynchronizowane z ruchami konspiracyjnego oddziału lubaczowskiego dowodzonego przez por. Stanisława Dąbka. Zgodnie z planem oddział lubaczowski ubezpieczał na skrzydłach natarcie grupy kpt. Alfreda Wesołowskiego i prowadził działania destrukcyjne w samym mieście. Walki toczyły się cały czas.
W godzinach południowych dnia 6 grudnia 1918 roku Lubaczów był wolny.
Odzyskanie wolności wywołało entuzjazm wśród Polaków. Ks. Stanisław Sobczyński tak to opisuje: Ogromna radość nastała w Lubaczowie kiedy ujrzano wojsko polskie wśród siebie. Wszak po raz pierwszy w życiu ujrzeliśmy to, o czem każdy Polak marzył: własne wojsko wskrzeszone po 150 latach niewoli państwa polskiego. Toteż oficerowie, jak i żołnierze zwykli byli przedmiotem ciągłych owacji ze strony polskich mieszkańców Lubaczowa.
Zdobycie miasta stanowił jedynie początek walk z wojskami ukraińskimi. Okolice, a także sam Lubaczów znów stał się 10 grudnia obiektem ataku oddziałów ukraińskich.
Następne dni przyniosły osłabienie walk. (…) Chwilowy spokój pozwolił por. Stanisławowi Dąbkowi na prowadzenie rekrutacji do oddziału lubaczowskiego. W bardzo krótkim czasie stan liczbowy oddziału zwiększył się do wielkości kompanii. Ppłk Wiktor Jarosz przemianował oddział na 6 kampanię lubaczowską i włączył ją do 9 pp (późniejszy 14 pp). Dowódcą 6 kompanii został por. Stanisław Dąbek, zastępcą ppor. Karol Sander. Wobec uzyskania przez 6 kompanię pełnej zdolności bojowej wycofano z Lubaczowa grupę operacyjną kpt. Alfreda Wesołowskiego, z wyjątkiem 4 kompanii por. Ignacego Szpunara i oddziału karabinów maszynowych. Dowódcą garnizonu został przybyły z Jarosławia ppłk Witold Bucholz. (…)
Walki trwały nieustannie. Do najtrudniejszych zadań 6 kompanii należała ochrona linii kolejowej i mostów kolejowych od Nowej Grobli do Baszni Stacja, co wiązało się z rozproszeniem kompanii. W tej sytuacji uderzenie wojsk ukraińskich na Lubaczów nastąpiło 27 grudnia 1918 roku…(…)
W bitwie o Lubaczów poległo wielu ludzi – Polaków i Ukraińców.
Zbiorowa mogiła polskich żołnierzy na cmentarzu w Lubaczowie i drewniany krzyż upamiętniają tamte wydarzenia.

Mieczysław Argasiński, Walki polsko - ukraińskie o Lubaczów. Listopad - grudzień 1818, Lubaczów 2000
Więcej o postaci płk Stanisława Dąbka przeczytacie Państwo na: www.sp1lubaczow.blogspot.com
....................................................................................................................................................................................................
"Pułkownik Dąbek. Obrona Gdyni 1939".
Latem w Oddziale TVP Gdańsk powstał film "Pułkownik Dąbek. Obrona Gdyni 1939". Film ten prezentowany był na 34. FPFF w Gdyni, w 70 rocznicę bohaterskiej śmierci Pułkownika.

Dokumentalny film fabularyzowany „Pułkownik Dąbek. Obrona Gdyni 1939”
Produkcja - Telewizja Polska S.A. Oddział w Gdańsku 2009
Scenariusz i reżyseria - Bartosz Paduch
Zdjęcia - Bartosz Bieniek
Montaż -Tomasz Drabik
Producent – Olga Bieniek

Bohaterem dokumentalnego fabularyzowanego filmu, który powstał latem 2009 w Oddziale TVP Gdańsk jest Pułkownik Stanisław Dąbek – bohaterski dowódca wojsk lądowej obrony Wybrzeża we wrześniu 1939 roku. W tym roku minie 70 rocznica jego śmierci.
Pułkownik Dąbek pod koniec lipca, w przededniu wybuchu II wojny światowej, wyznaczony został dowódcą Morskiej Brygady Obrony Narodowej i p.o. dowódcy Lądowej Obrony Wybrzeża. Przybył do Gdyni objąć te stanowiska na kilka tygodni przed atakiem Niemców na Polskę. Dowodził aktywnie podczas kampanii wrześniowej całością sił lądowych zgromadzonych wokół Gdyni. Wobec przeważających sił wroga zarządził ewakuację pozostałych oddziałów na Kępę Oksywską. Tam 19 września wieczorem wobec nieuchronności klęski odebrał sobie życie. Do dzisiaj nieustalone jest miejsce jego spoczynku.
Zainspirowany bohaterskim życiorysem polskiego oficera, Bartosz Paduch napisał scenariusz i wyreżyserował film oddający atmosferę poprzedzającą wybuch wojny na Pomorzu i ostatnie tygodnie życia pułkownika Dąbka walczącego wraz ze swymi podkomendnymi w kampanii wrześniowej na polskim wybrzeżu. Zdobycie polskiej Gdyni- dynamicznego portowego miasta z siedzibą dowództwa polskiej marynarki wojennej dla hitlerowców było jednym z priorytetowych zadań. Zanim upadła Kępa Oksywska Hitler już wizytował poddana Gdynię. W filmie wykorzystane zostały materiały archiwalne filmowe, fotograficzne i fonograficzne z archiwów Muzeum Miasta w Gdyni, Muzeum Kresów w Lubaczowie, Polskiego Radia S.A., Polskich Nagrań S.A., Telewizji Polskiej S.A. oraz archiwów prywatnych świadków wydarzeń. O konsultację historyczną zwróciliśmy się do specjalisty w dziedzinie walk na Pomorzu w 1939r - dr hab. Piotra Semkowa – z Akademii Marynarki Wojennej w Gdyni.
W scenach fabularyzowanych role polskich oficerów, wojsk lądowych i marynarki wojennej oraz urzędników odtwarzają aktorzy teatrów Gdańska i Gdyni. Część dokumentalna oparta jest o wspomnienia uczestników walk i przedstawicieli ich rodzin, opowiadających o faktach, wydarzeniach i spotkaniach ze Stanisławem Dąbkiem. Wśród wspominających Pułkownika Dąbka, szczególny walor mają wypowiedzi siostrzeńca - Szczepana Łukaszewicza, który zawsze darzył wielkim szacunkiem swego wuja i doskonale pamięta słowa pułkownika przekazane rodzinie po jego śmierci. w roli pułkownika Dąbka wystąpił Bogdan Smagacki.

w pozostałych rolach:
ppłk Ignacy Szpunar - Grzegorz Wolf
kpt. dypl. Wacław Tym - Michał Kowalski
komisarz Gdyni Franciszek Sokół - Krzysztof Matuszewski
kmdr ppor. Zygmunt Horyd - Dariusz Szymaniak
ppłk Kazimierz Pruszkowski - Jarosław Tyrański
kontradm. Józef Unrug - Eugeniusz Kujawski
gen. dyw. Władysław Bortnowski - Cezary Rybiński
kpt. Jerzy Wierzbowski - Robert Olech
Witold Gombrowicz - Tomasz Podsiadły
oficer odcinający kabel - Maciej Brzoska

Sceny batalistyczne zrealizowane zostały z udziałem pasjonatów historii zrzeszonych w stowarzyszeniach rekonstruujących wydarzenia historyczne. Ich wkład w realizację filmu jest nie do przecenienia.

Stowarzyszenie Grupa Rekonstrukcji Historycznej Lądowej Obrony Wybrzeża
Stowarzyszenie Historyczne "Strzelcy Kaniowscy"
Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej "Marienburg"
Grupa Rekonstrukcji Historycznej "Ariergarda"
Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej "AA 7"
Stowarzyszenie Historyczne "Prusy"

Film „Pułkownik Dąbek. Obrona Gdyni” przybliża sylwetkę zapomnianego Polaka, którego nazwisko nosi jedna z ulic w Gdyni, jest też symbolem bohaterskiej obrony, honoru polskiego oficera, a przede wszystkim patrioty.
Czas 65 minut.

Produkcję filmu finansowo wsparli: Miasto Gdynia, Centrum Kultury w Gdyni, TVP Historia oraz Samorząd Województwa Pomorskiego.


źródło: www.gdansk.tvp.pl